IT Altyapı

Sunucu bakımı: Arızayı beklemeden, planlı ve belgelenmiş

E-postanız, dosyalarınız, muhasebe veritabanınız ya da web siteniz bir sunucuda çalışıyorsa o sunucunun bakımı işinizin sürekliliği demektir. Güncellemeleri, izlemeyi, yedekleri ve güvenliği düzenli bir takvimle yürütüyoruz.

Ön görüşme talep edin →+49 174 330 79 67

Sunucu bakımı, bir sunucunun güvenli ve kesintisiz çalışması için düzenli olarak yapılan işlerin bütünüdür: işletim sistemi ve uygulama güncellemeleri, kaynak ve servis izleme, yedeklerin kontrolü ve geri yükleme testleri, güvenlik ayarlarının gözden geçirilmesi ve tüm bunların kayıt altına alınması. Novitas Groups olarak ofisinizdeki fiziksel sunucuların, sanallaştırılmış ortamların ve bulut sunucularının bakımını, kapsamı ve müdahale süreleri yazılı bir sunucu bakım anlaşmasıyla üstleniyoruz.

Pek çok KOBİ'de sunucuyla ilgili ilk ciddi konuşma, ay sonu kapanışında muhasebe programı açılmadığında ya da bir sabah klasördeki bütün dosyaların adının sonunda tuhaf bir uzantı belirdiğinde yapılır. O güne kadar sunucu, odanın köşesinde sessizce çalışan bir kutudur. Geriye dönüp bakıldığında ise işaretler çoğu zaman haftalar önce oradadır; sadece onlara bakan kimse yoktur.

Bu sayfa düzenli bakımı anlatıyor. Yeni bir sunucu kurmak ya da mevcut sistemi taşımak istiyorsanız sunucu altyapısı, kullanıcı ve bilgisayar tarafı için IT destek sayfamıza bakın. Bakımın neden ertelenmemesi gerektiğini ve bir kesintinin maliyetini nasıl hesaplayabileceğinizi KOBİ'ler için sunucu bakımı yazımızda anlattık.

Neler yapıyoruz

Bakım anlaşmasına neler giriyor?

İzleme ve alarm

İşlemci, bellek, disk, servisler, yedek görevleri ve sertifika süreleri izlenir; bir eşik aşıldığında uyarı bize gelir.

Güncelleme takvimi

Kritik yamalar duyurulduktan sonra kısa sürede, diğer güncellemeler aylık bakım penceresinde ve mesai dışında yüklenir.

Yedek ve geri yükleme testi

Yedek görevlerinin sonucu her hafta kontrol edilir; belirli aralıklarla dosya, veritabanı ya da sunucunun tamamı geri yüklenerek denenir.

Erişim ve güvenlik ayarları

Uzaktan masaüstü bağlantısı internete açık bırakılmaz; erişim VPN ve iki adımlı doğrulamayla sınırlanır, gereksiz servisler kapatılır, oturum kayıtları incelenir.

Destek bitiş takibi

Her sistemin üretici desteğinin ne zaman sona erdiği envanterde tutulur; geçiş son haftaya kalmadan planlanır.

Müdahale ve kayıt

Arızalara sözleşmedeki sürelerde uzaktan müdahale edilir, Ankara'da yerinde destek projeye göre planlanır; her değişiklik kayda geçer ve raporda görünür.

Derinlemesine

Bakımın takvimi, sınırları ve riskleri

Haftalık ve aylık işler, hosting sözleşmesinin kapsamadığı alanlar, desteği biten sistemler ve KVKK.

Tipik bir bakım takvimi

Bakımın sıklığı sunucunun ne iş yaptığına göre değişir; bir dosya sunucusu ile e-ticaret sitesini taşıyan bir veritabanı sunucusu aynı ritimde bakılmaz. Yine de çoğu KOBİ sunucusu için başlangıç noktası olarak şu takvimi kullanıyor, sonra ihtiyaca göre uyarlıyoruz:

Sürekli: kaynak kullanımı, servis durumu, yedek görevleri ve sertifika sürelerinin otomatik izlenmesi.
Haftalık: yedek sonuçlarının, güvenlik uyarılarının ve olağan dışı oturum açma denemelerinin gözden geçirilmesi.
Aylık: duyurulmuş bakım penceresinde işletim sistemi ve uygulama güncellemeleri, disk ve kapasite kontrolü.
Üç ayda bir: geri yükleme testi, kullanıcı ve yetki listesinin gözden geçirilmesi.
Yılda bir: donanım ömrü, lisanslar, destek bitiş tarihleri ve kapasite ihtiyacının planlanması.

Kritik bir güvenlik açığı duyurulduğunda takvimi beklemiyoruz; yamayı sizinle kısa bir koordinasyonun ardından en kısa sürede uyguluyoruz. Yeniden başlatma gerektiren işleri mesai dışına koyuyor ve önceden haber veriyoruz.

Hosting firmanız neyi yapar, neyi yapmaz?

Türkiye'de birçok işletme sunucusunu bir hosting firmasından sanal sunucu (VPS) ya da fiziksel sunucu olarak kiralıyor ve bakımın kiraya dahil olduğunu düşünüyor. Yönetilmeyen (unmanaged) bir hizmette sağlayıcı genellikle donanımdan, elektrikten ve ağ bağlantısından sorumludur; işletim sistemi, uygulamalar, güncellemeler, yedekler ve güvenlik ayarları ise sizin sorumluluğunuzdadır.

Yönetilen hizmetlerde de kapsam sağlayıcıdan sağlayıcıya değişir: Bazıları yalnızca işletim sistemi güncellemesini yapar, uygulamaya ve veritabanına dokunmaz; bazıları yedek alır ama geri yükleme testini yapmaz. Sözleşmenizi birlikte okuyor, boşta kalan sorumlulukları listeleyip bakım kapsamımıza alıyoruz.

Aynı ayrım web siteleri için de geçerlidir. Eklentilerle büyüyen WordPress gibi sistemlerde çekirdek, tema ve eklenti güncellemeleri başlı başına bir bakım yükü oluşturur; bu yüzden neden hafif, elle kodlanmış altyapıyı tercih ettiğimizi WordPress yerine kodla yazılmış web sitesi yazımızda anlattık.

Desteği biten sistemler: sessiz ama büyük bir risk

Üreticisinin artık güvenlik güncellemesi yayınlamadığı bir işletim sistemi, ne kadar özenle bakılırsa bakılsın, zamanla açık vermeye başlar. Bu tarihler önceden bellidir ve planlanabilir: Microsoft'un duyurusuna göre Windows Server 2016'nın genişletilmiş desteği 12 Ocak 2027'de sona eriyor. Muhasebe ya da ERP veritabanınız böyle bir sunucuda çalışıyorsa geçişi son haftaya bırakmamak gerekir.

Geçiş beklenenden uzun sürebilir: Yazılım üreticinizin yeni işletim sistemini destekleyip desteklemediği netleşmeli, lisanslar taşınmalı, veri aktarılmalı ve her şey test edilmelidir. Envanterde her sistemin destek bitiş tarihini tutuyor ve geçişi en az birkaç ay önceden planlamanızı öneriyoruz. Linux tarafında da aynı ilke geçerlidir; artık güncelleme almayan dağıtımları tespit edip desteklenen bir sürüme taşınmayı planlıyoruz.

Bakım ve KVKK: kayıtlar, yetkiler ve yedekler

Sunucu bakımı, KVKK kapsamındaki teknik tedbirlerin günlük uygulamasıdır. Kişisel Verileri Koruma Kurumu'nun veri güvenliği rehberinde öne çıkan başlıklar (erişim kayıtlarının tutulması ve düzenli incelenmesi, yetki kontrolü, güncel güvenlik yazılımları, şifreleme ve ağ dışında tutulan yedekler) bakım takviminin doğal parçalarıdır.

Sunucuya kimin, ne zaman, hangi yetkiyle eriştiğini kayıt altında tutuyor; kendi ekibimizin erişimlerini de kişiye özel hesaplarla ve iki adımlı doğrulamayla sınırlıyoruz. Bir ihlal şüphesi doğduğunda bu kayıtlar, neyin etkilendiğini hızla anlamanın ve gerekli bildirimleri zamanında yapabilmenin temelidir. Genel yaklaşımımız güvenlik ve veri koruma sayfamızda.

Merak edilenler

Sık sorulan sorular

Uzaktan masaüstü (RDP) bağlantımızı internete açık bırakmak riskli mi?

Evet; internete doğrudan açık bir uzaktan masaüstü bağlantısı, parola deneme saldırılarının sık hedef aldığı bir giriş kapısıdır. Bağlantıyı VPN arkasına alıyor, iki adımlı doğrulama ekliyor ve yalnızca gerçekten ihtiyacı olan kullanıcılara açıyoruz. Muhasebe programına dışarıdan bağlanan mali müşaviriniz gibi kişiler için de ayrı ve kayıt altında bir erişim tanımlıyoruz.

Linux sunucularla da çalışıyor musunuz?

Evet. Windows Server'ın yanı sıra web, veritabanı ve uygulama sunucusu olarak kullanılan Linux sistemlerin; Proxmox, Hyper-V ve VMware gibi sanallaştırma ortamlarının da bakımını yapıyoruz. Linux'ta ayrıca dağıtımın destek süresini takip ediyoruz; desteği biten bir sürüme güvenlik güncellemesi de gelmez.

Bakım sırasında sistemlerimiz kapanır mı?

Bazı güncellemeler yeniden başlatma gerektirir; bu yüzden bakım pencerelerini mesai dışına koyuyor ve önceden duyuruyoruz. Büyük değişikliklerden önce anlık görüntü (snapshot) ya da yedek alıyoruz; bir sorun olursa önceki duruma dönebiliyoruz.

Yedeklerimiz zaten alınıyor, test neden gerekli?

Çünkü yedeğin alındığını görmek, geri yüklenebildiğini bilmek anlamına gelmez. Bozuk dosyalar, eksik veritabanı dökümleri ya da yanlış seçilmiş klasörler ancak geri yükleme denendiğinde ortaya çıkar. Testleri düzenli yapıyor ve sonuçlarını raporluyoruz.

Ekibimizde bilgisayardan anlayan biri var; bakım ona bırakılamaz mı?

Bırakılabilir, ama iki şartla: O kişinin bakım için ayrılmış düzenli bir zamanı olmalı ve yaptığı her şey yazılı olmalı. Sorun genellikle bilgide değil süreklilikte çıkar; yoğun bir ay ya da bir izin dönemi bakımı haftalarca erteler. Bazı firmalar ikisini birleştiriyor: Günlük işleri iç ekip yapıyor, izleme, yedek testi ve güncelleme takvimini biz yürütüyoruz.

Sunucumuz çökerse ne oluyor?

Önce teşhis: Sorun donanımda mı, işletim sisteminde mi, uygulamada mı? Bunu çoğu zaman uzaktan bağlanarak kısa sürede anlayabiliyoruz. Ardından ya onarıyor ya da test edilmiş son yedekten geri yüklüyoruz; donanım değişimi gerekiyorsa işin geçici olarak sanal bir sunucuda sürmesi de bir seçenektir. Müdahale süreleri sözleşmede yazılıdır.

Sunucu bakım anlaşmasının ücreti neye göre belirleniyor?

Sunucu sayısına, rolüne (dosya, veritabanı, e-posta, web), sanallaştırma olup olmadığına ve istenen müdahale sürelerine göre. İlk incelemeden sonra aylık sabit bir teklif veriyoruz; kapsam dışı işler önceden onayınız alınarak yapılır.

Keşfedin

İlgili hizmetler

IT AltyapıSunucu, bakım ve IT desteği 02

Sunucu Altyapısı03

IT Destek

Sunucularınızın durumuna birlikte bakalım.

Kaç sunucunuz olduğunu ve üzerlerinde neyin çalıştığını anlatın; güncelleme, yedek ve güvenlik açısından nerede durduğunuzu açıkça söyleyelim.

Ön görüşme talep edin → +49 174 330 79 67