Yapay zekâ SEO (GEO): yapay zekâ yanıtlarında kaynak olarak anılmak

Yapay zekâ asistanları kaynaklarını nereden buluyor?

Yanıt üreten sistemlerin çoğu, soruyu cevaplarken web'de güncel kaynak arar, bulduklarını özetler ve bir kısmını kaynak olarak gösterir. Bu kaynaklara nasıl ulaştıkları sistemden sisteme değişir. Google'ın yapay zekâ özellikleri Google'ın kendi arama dizinine dayanır. OpenAI ise ChatGPT aramasının zaman zaman iş ortağı arama sağlayıcılarından yararlandığını ve sitelerin ChatGPT'nin arama yanıtlarında yer alabilmesi için OAI-SearchBot adlı tarayıcıya izin vermesi gerektiğini belirtir.

Bunun pratik sonucu şu: Siteniz Google'da dizine eklenmiyorsa Google'ın yapay zekâ yanıtlarında da kaynak olamaz; robots.txt'de arama botlarını kapattıysanız ilgili asistan sitenizi okuyamaz. Bu yüzden GEO çalışmasına her zaman teknik bir kontrolle başlıyor, Google Search Console'un yanında Bing Webmaster Tools kaydını da yapıyoruz.

Erişim sağlandıktan sonra sıra içeriğin biçimine gelir. Bir asistan uzun bir tanıtım metnini değil, tek başına anlam taşıyan kısa bölümleri alıntılar. "e-Arşiv faturaya kimler geçmek zorunda?" sorusunu ilk cümlede cevaplayan, koşulları madde madde sayan ve rakamın kaynağını veren bir paragraf, "sektörün öncü firması olarak kaliteli hizmet sunuyoruz" cümlesinden çok daha işe yarar bir kaynaktır.

robots.txt: hangi bota kapıyı açmalı?

Yapay zekâ şirketleri farklı amaçlar için farklı tarayıcılar kullanır ve bunları robots.txt ile ayrı ayrı yönetebilirsiniz. En sık karşılaşılanlar:

• OpenAI: GPTBot, modellerin eğitiminde kullanılabilecek içerikleri tarar; OAI-SearchBot, ChatGPT aramasında gösterilecek siteleri tarar; ChatGPT-User ise bir kullanıcının isteğiyle sayfa ziyaret eder. OpenAI'ya göre GPTBot'u kapatmak arama görünürlüğünü etkilemez.
• Anthropic: ClaudeBot eğitim verisi toplar, Claude-SearchBot arama sonuçları için tarar, Claude-User ise kullanıcının sorusuna cevap ararken sayfa okur.
• Google: Google-Extended, içeriğinizin Google'ın bazı yapay zekâ sistemlerinde eğitim ve dayanak olarak kullanılmasını yönetir; Google Arama'yı ve oradaki yapay zekâ özelliklerini etkilemez. Arama tarafını Googlebot kuralları belirler.

Birçok firma için makul bir başlangıç, eğitim botlarına kendi tercihine göre izin verip vermemek, arama ve kullanıcı botlarını ise açık tutmaktır. Ama bu teknik bir zorunluluk değil, bir iş kararıdır; seçenekleri ve sonuçlarını anlatıp kararı sizinle birlikte veriyoruz. Botların gerçekten erişip erişemediğini, sunucu ya da CDN düzeyindeki engellemeler de dahil olmak üzere ayrıca test ediyoruz.

llms.txt: dürüst bir değerlendirme

llms.txt, Jeremy Howard'ın Eylül 2024'te önerdiği bir dosya biçimidir: sitenin ne olduğunu ve en önemli sayfalarını Markdown ile özetleyen, sitenin kökünde duran bir metin dosyası. Önemli ayrıntı şu ki bu bir standart değil, topluluğun katkısına açık bir öneridir.

Google, AI Bakışları ve AI Modu'nda görünmek için yeni makine okunur dosyalar ya da yapay zekâya özel metin dosyaları oluşturmanın gerekmediğini açıkça yazıyor. Google'dan John Mueller da Nisan 2025'te, bildiği kadarıyla hiçbir yapay zekâ hizmetinin llms.txt kullandığını açıklamadığını söylemiş ve dosyayı keywords meta etiketine benzetmişti.

Tutumumuz bu yüzden net: llms.txt'yi bir sıralama ya da görünürlük aracı olarak satmıyoruz. Bazı yapay zekâ ajanları ve geliştirici araçları bir sitenin yapısını anlamak için bu dosyayı okuyabildiğinden, istenirse az emekle hazırlayıp güncel tutuyoruz. Ama bütçenizin asıl karşılığını sayfalarınızın içeriğinde ve erişilebilirliğinde alırsınız.

Görünürlük nasıl ölçülür?

Yapay zekâ yanıtlarında klasik anlamda bir sıra yoktur; aynı soru farklı kişilere, farklı zamanlarda farklı yanıtlar üretebilir. Bu yüzden ölçümü bir soru listesiyle yapıyoruz: Sektörünüzde müşterilerin sorabileceği Türkçe soruları belirliyor, bunları düzenli aralıklarla ChatGPT, Gemini, Perplexity ve Google'ın AI Modu'na soruyor, hangi kaynakların gösterildiğini ve markanızın nasıl anıldığını kaydediyoruz.

İkinci veri kaynağı, sitenize yapay zekâ asistanlarından gelen ziyaretlerdir. chatgpt.com ya da perplexity.ai gibi adreslerden gelen yönlendirmeler, ziyaretçi onayıyla çalışan analiz araçlarında ayrı bir kanal olarak izlenebilir. Rakamlar bugün küçük olabilir; önemli olan eğilimi erken görmektir.

Yapay zekâyla üretilen içerik konusunda da açık olalım: Google'ın spam politikaları, yalnızca arama sıralamalarını etkilemek için çok sayıda sayfa üretilmesini "ölçekli içerik kötüye kullanımı" olarak tanımlar; içeriğin hangi araçla yazıldığı değil, neden üretildiği belirleyicidir. Yapay zekâ araçlarından yararlandığımız işlerde de yayımlanan her metni konuyu bilen bir gözle kontrol ediyor, doğrulanamayan bilgiyi yayımlamıyoruz.